Ένα παό τα πρόσωπα των ημερών το οποίο συχνά-πυκνά μας βομβαρδίζει με τσιτάτα και αποσπάσματα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι η Ραχήλ Μακρή. Από την πρώτη στιγμή που εμφανίστηκε στην πολιτική σκηνή της Χώρας (με τους ΑΝ.ΕΛ.) μου έδωσε προσωπικά την αίσθηση του ανθρώπου που από πολιτικής τοποθέτησης σκόπιμα δεν ανήκε κάπου συγκεκριμένα για να είναι σε θέση να χωρά παντού (σ’ όλους τους πολιτικούς χώρους) αν το απαιτήσει η ανάγκη. Κάτι σαν τους παίκτες-εργαλεία οι οποίοι καλύπτουν «καλά» παραπάνω από μια θέσεις (αλλά δεν μπορούν να διακριθούν ιδιαίτερα σε μια απ’ αυτές).
Ένα από τα τελευταία της χτυπήματα αφορούσε έννοιες όπως η «ανυπακοή» και η «πρόοδος». Η «ανυπακοή» συντάσσεται πάντα με την «ρήξη» (ακόμη και αν δεν αναφέρεται ρητά). Εφ’ όσον αφορμή για το κείμενο αυτό είναι η χρησιμοποίηση από την κα Μακρή αυτών των εννοιών κατ’ ανάγκη το κείμενο αυτό γράφεται γιατί θεωρώ ότι κάτι έχει αφήσει στη μέση. Την αντίκρουση όσων γράφει η κα Μακρή (βλέπε εδώ) θα την επιχειρήσω χρησιμοποιώντας δυο από τις πρώτες ιστορίες της Ανθρωπότητας με τις οποίες έχουν μεγαλώσει χιλιάδες γενιές.
Την πρώτη από τις δυο ιστορίες την έχουμε ακούσει στο μάθημα των θρησκευτικών. Είναι όμως κοινή σε πάρα πολλές από τις θρησκείες (αν όχι σ’ όλες) που υπήρξαν και υπάρχουν ως σήμερα. Βέβαια αυτό δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι αντλούν από διαφορετικές μεταξύ τους πηγές (κάλλιστα θα μπορούσε να υπάρχει μόνο μια πηγή και μετά να τροποποιήθηκε/προσαρμόστηκε η αρχική ιστορία). Σύμφωνα μ’ αυτή οι Πρωτόπλαστοι παράκουσαν (επέδειξαν «ανυπακοή») μετά από προτροπή του πονηρού Φιδιού τον Πατέρα τους (Θεό) και εκδιώχθηκαν από τον Παράδεισο. Αποτέλεσμα της εκδίωξης ήταν να είναι αναγκασμένοι να εργάζονται για τη συντήρηση τους και να γνωρίσουν τον Πόνο (ο οποίος θα τους ήταν από τότε και μέχρι το Τέλος των Ημερών μόνιμος σύντροφος). Το δίδαγμα της ιστορίας είναι ότι αποτέλεσμα της ανυπακοής απέναντι σε κάποιον ισχυρό είναι η «Πτώση» η οποία συνοδεύεται πάντα από πολύ άσχημες ποινές. Επιπρόσθετα η «Πτώση» από την ιδεατή κατάσταση (εκεί που όλα ήταν δωρεάν και προσφέρονταν χωρίς κόπο) ταυτίζεται με την «έξοδο» από τον Παράδεισο.
Αν τώρα αντιστοιχήσουμε την ιστορία αυτή στην πραγματικότητα μας έχουμε:
- Το ζευγάρι των Πρωτόπλαστων αντιστοιχεί στους Τσίπρα και Ελλάδα.
- Το Φίδι στις Η.Π.Α.
- Ο Θεός στην Γερμανία (εφ’ όσον αυτή κυριαρχεί στην Ε.Ε. αυτή τη στιγμή).
- Ο Παράδεισος στην Ε.Ε. (πάντα συγκρινόμενος με ότι υπάρχει εκτός των ορίων της).
Από τα παραπάνω βγαίνει αβίαστα το συμπέρασμα πως:
Η ανυπακοή/επανάσταση των Τσίπρα-Ελλάδας -μετά από προτροπή των Η.Π.Α.- απέναντι στην Γερμανία τους οδηγεί στην έξοδο από την Ε.Ε. και σε μια ζωή μέσα στον πόνο, τον κόπο και την αβεβαιότητα. Το κακό με την ιστορία αυτή είναι ότι οι Πρωτόπλαστοι (Τσίπρας-Ελλάδα) ούτε τότε ούτε τώρα δεν ήταν έτοιμοι για το «μετά» (δηλαδή δεν είχαν planB). Επίσης συνάγεται και ένα άλλο (δευτερεύον) συμπέρασμα. Ακόμη δεν έμαθαν από το πάθημα τους και εμπιστεύονται τα «Φίδια».
Η δεύτερη ιστορία έχει ξεκάθαρη Ελληνική προέλευση και αφορά τα γνωστά σ’ όλους μας βάσανα του Προμηθέα. Το πραγματικό νόημα τόσο της ιστορίας του Προμηθέα (ο οποίος μας έδωσε το ρήμα «πεομηθεύω» και το ουσιαστικό «προμηθευτής») όσο και της προηγούμενης δεν είναι του παρόντος. Για τις ανάγκες του παρόντος κειμένου θα μείνουμε σ’ ότι είναι αποδεκτά γνωστό. Ο Προμηθέας λοιπόν βιάστηκε να «προμηθεύσει» τους ανθρώπους με γνώσεις που δεν ήταν του παρόντος (ήταν προγραμματισμένες για το μέλλον). Αψήφισε τις ρητές εντολές του Διός. Ως αποτέλεσμα της ανυπακοής/επανάστασης του αυτής ο Προμηθέας τέθηκε σε περιορισμό (δέθηκε στον Καύκασο), του αφαιρέθηκαν όλα τα προνόμια του και καταδικάστηκε σε ένα περίεργο βασανιστήριο˙ κάθε μέρα ένας αετός (σύμβολο του Διός) του έτρωγε το συκώτι (το οποίο είναι το μόνο όργανο που αναγεννάται). Ο Προμηθέας απελευθερώθηκε από τα δεσμά του από τον Ηρακλή (γιό του Διός) ο οποίος όμως με την πράξη του αυτή δεν αντιστρατεύεται τον Πατέρα του αλλά μεσιτεύει για να επιτύχει έναν συμβιβασμό μεταξύ τους. Ο Προμηθέας αναγνωρίζει εμπράκτως το σφάλμα του και ο Ζεύς ως σπλαχνικός πατέρας που βλέπει την ειλικρινή μεταμέλεια του Προμηθέα «μαλακώνει» και αποδέχεται τον συμβιβασμό. Ως απόδειξη της υποταγής του Προμηθέα στο θέλημα του Διός (αφού είχε ήδη κάνει την ζημιά) ο Προμηθέας φορούσε πάντα στο κεφάλι στεφάνι και σ' ένα από τα δάχτυλα του σιδερένιο δαχτυλίδι.
Δίνοντας τις αναγκαίες(;) αντιστοιχίες και σ’ αυτή την ιστορία έχουμε:
- Ο Προμηθέας αντιστοιχεί στην Ελλάδα.
- Ο Δίας είναι η Γερμανία (εφ’ όσον αυτή κυριαρχεί στην Ε.Ε. αυτή τη στιγμή).
- Ο Καύκασος είναι η έξοδος (ή η απειλή της εξόδου) από το Ευρώ.
- Ο αετός είναι η υποτίμηση του «εθνικού νομίσματος» που τρώει τον κόπο των Ελλήνων.
- Ο Ηρακλής είναι ο Γιούνγκερ (ή ο οποιοσδήποτε άλλος θεσμικός διαμεσολαβητής).
Το ηθικό δίδαγμα είναι πως τέτοια ζητήματα κλείνουν πάντα με συμβιβασμό, ο οποίος είναι αποτέλεσμα της διαπραγματευτικής δύναμης των δυο μερών. Φυσικά δεν χρειάζεται να συλλογιστούμε πολύ σχετικά με την διαπραγματευτική θέση του Προμηθέα Δεσμώτη, ούτε και είναι δύσκολο να καταλάβουμε ότι τον Ηρακλή (ο οποίος ήταν γιός του Διός) τον έστειλε ο ίδιος ο Δίας προκειμένου -χωρίς ο ίδιος «να χάσει πρόσωπο»- έτσι να ξεκινήσει η διαπραγμάτευση για τον «αμοιβαίο συμβιβασμό» και την διάσωση του Προμηθέως/Ελλάδας από την Καταστροφή.
Μέχρι στιγμής είδαμε τι ισχύει (σύμφωνα με τις αρχαίες ιστορίες) σχετικά με όρους όπως «ανυπακοή/επανάσταση» και «ρήξη». Μας απομένει (τουλάχιστον σύμφωνα με τον τίτλο) η «πρόοδος».
Η «πρόοδος» σε σχέση με άλλους όρους είναι εννοιολογικά ομιχλώδης.θεωρητικά «πρόοδος» είναι μια «εξέλιξη» των πραγμάτων η οποία παράγει καλύτερα σε σχέση με πριν αποτελέσματα. Ωστόσο η «εξέλιξη» ως διαδικασία είναι ουδέτερη περιεχομένου. Η «εξέλιξη» επηρεάζεται άμεσα από τις συνθήκες και μπορεί να είναι είτε θετική (προς μια ανώτερη εξελικτικά μορφή) είτε αρνητική (ως πισωγύρισμα σε μια προγενέστερη, ωστόσο απαραίτητη για την επιβίωση στις δεδομένες συνθήκες).
Αν η στασιμότητα είναι «κακή», τότε οτιδήποτε «ταράζει τα λιμνάζοντα νερά» πρέπει να θεωρείται «πρόοδος». Στην πρώτηιστορία η στασιμότητα ήταν συνώνυμη του Παραδείσου. Στην δεύτερη ήταν συνώνυμη της κατάστασης που βίωνε ο Δεσμώτης Προμηθέας. Συνεπώς η «πρόοδος» στην πρώτη ιστορία ταυτίζεται με την «έξοδο/πτώση» από τον Παράδεισο και στην δεύτερη με τον συμβιβασμό μεταξύ Διός και Προμηθέως με τον οποίο ο Προμηθέας κατέστη Λυόμενος (χάνοντας έτσι ο αετός το καθημερινό του γεύμα).
Ειλικρινά δεν γνωρίζω τι εννοεί (αλλά και δεν είμαι περίεργος να μάθω) η κα Ραχήλ Μακρή με την λέξη «πρόοδος», αλλά γνωρίζω ότι αυτή ανήκει στις λέξεις το περιεχόμενο των οποίων δίνει καθένας μας κατά πως τον συμφέρει.
Υ.Γ.1. Καλά τ’ αποσπάσματα του Όργουελ αλλά θα πρέπει ν’ αποφεύγονται ειδικά όσα είναι διφορούμενα γιατί μελλοντικά «μπορούν να (και θα ) χρησιμοποιηθούν εναντίον σου».
Υ.Γ.2. Νισάφι πια με το «ραντεβού στα γουναράδικα» σαν να είστε Ρώσοι τουρίστες που αγοράζουν γούνες Καστοριάς. Επίσης τα «ραντεβού στους δρόμους της φωτιάς» αν δεν αφορούν είτε την ταινία, είτε τα πατροπαράδοτα επεισόδια κάι τις μολότωφ κάθε φορά που θα ψηφίζεται «μνημονιακός νόμος» μπορεί να παρεξηγηθεί από κάποιους και να θεωρηθεί μέχρι και «πρόκληση σε στάση».
3 Αυγούστου 2015
παρατηρητής 3.
